SSH Key + Google Authenticator (TOTP) zonder wachtwoord

Doel

Het doel was om SSH-authenticatie zodanig te configureren dat:

  1. Een gebruiker eerst wordt geauthenticeerd met een SSH public/private keypair.

  2. Vervolgens een TOTP-code uit Google Authenticator moet invoeren.

  3. Er géén Linux-gebruikerswachtwoord meer gevraagd wordt.

Gewenste authenticatiestroom:

SSH Private Key
    +
Google Authenticator TOTP
    =
Toegang

Analyse

De SSH-configuratie bleek correct te zijn ingesteld:

PubkeyAuthentication yes
PasswordAuthentication no
KbdInteractiveAuthentication yes
UsePAM yes
AuthenticationMethods publickey,keyboard-interactive

Deze configuratie dwingt af dat zowel een geldige SSH-key als een keyboard-interactive authenticatiemethode vereist zijn.

Tijdens het testen bleek dat na het invoeren van de TOTP-code alsnog om het Linux-gebruikerswachtwoord werd gevraagd.

Oorzaak

In /etc/pam.d/sshd stond de volgende configuratie:

auth required pam_google_authenticator.so
@include common-auth

De module:

pam_google_authenticator.so

controleert de TOTP-code.

Daarna wordt:

@include common-auth

uitgevoerd, wat op Debian standaard de module pam_unix.so bevat voor gebruikersnaam/wachtwoord-authenticatie.

Daardoor ontstond de volgende authenticatiestroom:

SSH Key
    ->
Google Authenticator
    ->
Linux wachtwoord

Oplossing

De regel:

@include common-auth

is verwijderd uit /etc/pam.d/sshd.

De relevante configuratie werd aangepast naar:

auth required pam_google_authenticator.so

Hierdoor wordt uitsluitend de TOTP-code gecontroleerd tijdens de keyboard-interactive fase.

Resultaat

Na het herstarten van de SSH-service werkt de authenticatie als volgt:

SSH Key
    ->
Verification code
    ->
Shell

Er wordt geen Linux-wachtwoord meer gevraagd.

Overige bevindingen

Tijdens het onderzoek werd ook het volgende vastgesteld:

  • De configuratie bevatte nog een verouderde DSA-hostkey:

    HostKey /etc/ssh/ssh_host_dsa_key
    

    Moderne OpenSSH-versies ondersteunen DSA niet meer. Deze regel kan veilig verwijderd worden.

  • In de configuratie werden enkele waarden met een = opgegeven:

    MaxAuthTries=3
    MaxSessions=2
    AllowAgentForwarding=no
    

    Gebruikelijk binnen sshd_config is de syntax met spaties:

    MaxAuthTries 3
    MaxSessions 2
    AllowAgentForwarding no
    

Aanbevelingen

  • Bewaar de recovery-codes van Google Authenticator op een veilige locatie.

  • Houd tijdens wijzigingen aan SSH-authenticatie altijd een bestaande SSH-sessie open.

  • Maak een back-up van de werkende configuratie:

    cp /etc/ssh/sshd_config /etc/ssh/sshd_config.working
    cp /etc/pam.d/sshd /etc/pam.d/sshd.working
    
  • Overweeg op termijn FIDO2/U2F-authenticatie (bijvoorbeeld YubiKey), aangezien dit doorgaans nog veiliger is dan TOTP.

Eindstatus

Werkende SSH 2FA-configuratie:

  • SSH Public Key Authentication

  • Google Authenticator TOTP

  • Geen Linux-wachtwoord vereist

Configuratie gerealiseerd met:

AuthenticationMethods publickey,keyboard-interactive